Mỡ vòng bi tốc độ cao là gì? Cách tính mỡ vòng bi tốc độ cao chính xác

Những vòng bi tốc độ cao trong một số máy móc có tốc độ vận hành cao hơn nhiều so với các vòng bị thông thường. Trong quá trình vận hành nhanh, lượng gia nhiệt lớn cùng với tải nặng có thể khiến vòng bị bị hỏng. Do đó chúng ta cần sử dụng những loại mỡ vòng bi tốc độ cao đặc thù để đảm bảo chất lượng cũng như hiệu quả làm việc. Hãy cùng chúng tôi tìm hiểu kỹ hơn về loại mỡ bôi trơn này qua bài chia sẻ dưới đây.

Vòng bi tốc độ cao là gì?

Để có thể biết được mỡ vòng bi tốc độ cao là gì thì đầu tiên chúng ta cần tìm hiểu khái lược về vòng bi tốc độ cao. Vòng bi tốc độ cao hay còn gọi là vòng bi cao tốc. Đây là loại vòng bi hoạt động được ở tốc độ cao. 

Vòng bi cần mỡ để bôi trơn
Vòng bi cần mỡ để bôi trơn

Thực tế, nó là một từ chuyên môn chỉ các loại vòng bi, bạc có số lần quay trên phút cực cao nhưng vẫn đảm bảo khả năng vận hành chính xác. Nhờ đó mà có thể tạo ra được những lực mạnh, sâu và dứt khoát.

Thông thường trong vòng bi bạc đạn cao tốc là các ổ trượt có nhiều cục đạn hình cầu hoặc hình trụ nhằm tạo ma sát lăn cho ổ trượt. Vòng bi được sản xuất chủ yếu từ thép hay gốm, có bề mặt nhẵn cực cao nên độ ma sát với nhau rất thấp. Nhờ vậy nó có khả năng vận hành tiếp xúc trượt bề mặt ở tốc độ cao, ít bị mài mòn.

Loại vòng bi tốc độ cao này thường xuất hiện ở các loại máy phay, máy cơ khí chính xác CNC hoặc máy khoan cho vi mạch điện tử,… Các dòng máy móc này thường dùng bi cầu bằng thép có bề mặt nhẵn. Với những máy móc dùng bi gốm, độ nhẵn cao nên tốc độ quay cao nhất, có thể lên đến 120.000rpm.

Hiện nay, vòng bi tốc độ cao còn được sử dụng trong những máy móc chịu nhiệt, chịu tải trong nặng như các con lăn chịu tải, con lăn đùn thép nóng,…

Mỡ vòng bi tốc độ cao là gì?

Mỡ vòng bi tốc độ cao dùng để bôi trơn cho vòng bi
Mỡ vòng bi tốc độ cao dùng để bôi trơn cho vòng bi

Những vòng bi tốc độ cao có bề mặt trơn nhẵn, nhưng không phải là hoàn toàn cho nên chúng vẫn có khả năng bị mài mòn trong thời gian dài. Cho nên vẫn cần có một lớp bôi trơn cho. Đặc biệt, khi vòng bị hoạt động với tốc độ nhanh thì sẽ sinh ra lượng nhiệt lớn khiến bề mặt giãn nở. Tình trạng này có thể khiến các viên bi bên trong không còn đảm bảo kích thước cũng như hình dạng chuẩn. Hơn thế nữa, bụi bẩn trong quá trình sản xuất có thể đi vào ổ bi gây nên tình trạng két bi, bi không hoạt động đều,… lâu dần dẫn tới hư hỏng. 

Do đó, chúng ta cần sử dụng mỡ bôi trơn cho vòng bi. Tuy nhiên, vì là vòng bi tốc độ cao cho nên không thể sử dụng loại mỡ thông thường mà cần dùng mỡ bôi trơn vòng bi tốc độ cao chuyên dụng.

Mỡ vòng bi tốc độ cao là loại mỡ bôi trơn có tính bám dính tốt, có khả năng chống ma sát, chống mài mòn cao. Chúng chuyên dụng cho những vòng bi  hoạt động được ở tốc độ cao. Mỡ bôi trơn này có vai trò rất quan trọng ảnh hưởng trực tiếp tới hiệu suất và tuổi thọ của động cơ. 

Mỡ có kết cấu mềm mịn
Mỡ có kết cấu mềm mịn

Tác dụng của mỡ vòng bi tốc độ cao

Những loại mỡ bôi trơn chuyên dụng cho vòng bi tốc độ cao được sử dụng phổ biến vì chúng có nhiều tác dụng, mang đến nhiều lợi ích như sau:

  • Mỡ vòng bi tốc độ cao cho khả năng làm giảm ma sát, giảm mài mòn vòng bi của hộp giảm tốc, con lăn, trục quay của động cơ điện. Từ đó cho khả năng vận hành trơn tru.
  • Mỡ bôi trơn vòng bi tốc độ cao tạo nên một màng dầu bảo vệ trên các chi tiết. Màng mỡ này ngăn ngừa tiếp xúc trực tiếp giữa kim loại cùng các rãnh của vòng bi. Nó còn chống oxy hoá bề mặt cũng như ô xy hoá nội phân tử. Từ đó hạn chế han gỉ, mài mòn.
  • Vòng bi tốc độ cao khi quay nhanh sẽ sinh ra nhiệt. Mỡ vòng bi cao tốc có tác dụng làm mát, giúp các bộ phận của trục quay hoạt động bền bỉ, trơn tru, linh hoạt hơn.
Mỡ giúp làm khí, hạn chế bụi bẩn
Mỡ giúp làm khí, hạn chế bụi bẩn
  • Mỡ còn tạo độ kín, ngăn không cho bụi bẩn đi vào trong vòng bi, từ đó hạn chế hư hỏng.
  • Mỡ bò vòng bi cao tốc còn rất mềm mịn, không tạo bọt khí cho nên cho phép mỡ hoạt động ổn định, phù hợp để sử dụng cùng máy bơm mỡ. Chúng có khả năng biến đổi dạng lỏng sang đặc và ngược lại nhưng không làm thay đổi tính chất mỡ.
  • Mỡ bôi trơn vòng bi tốc độ cao có khả năng vận hành ở mức nhiệt cao. Có nhiều loại mỡ bôi trơn vòng bi với mức nhiệt khác nhau có thể dao động từ vài chục đến cả nghìn độ C. 
Khả năng bôi trơn, bảo vệ tốt
Khả năng bôi trơn, bảo vệ tốt

Cách tính chọn mỡ vòng bi tốc độ cao

Mỗi loại vòng bi của mỗi máy móc trong những công việc khác nhau lại có tốc độ khác nhau. Do đó mà mỡ bôi trơn cũng sẽ khác nhau. Sự lựa chọn mỡ bôi trơn cho vòng bi tốc độ cao chính xác sẽ có thể kéo dài tuổi thọ của vòng bi động cơ cũng như đáp ứng các yêu cầu về hiệu suất đặc biệt khác của động cơ. Bạn có thể tham khảo cách tính chọn mỡ bôi trơn vòng bi cao tốc như sau:

Cách tính hệ số tốc độ vòng bi

Để có thể lựa chọn được mỡ bôi trơn cho vòng bi tốc độ cao thì việc xác định được hệ số tốc độ của vòng bi là cực kỳ quan trọng. Mỗi vòng bi đều sẽ có một hệ số tốc độ (NDm). Thông số của mỡ bôi trơn vòng bi cũng có hệ số tốc độ vòng bi. 

Tính toán để lựa chọn mỡ bôi trơn phù hợp
Tính toán để lựa chọn mỡ bôi trơn phù hợp

Việc xác định hệ số tốc độ của vòng bi nhằm để só sánh với hệ số tốc độ của mỡ. Tương ứng với mỗi tốc độ vòng bi khác nhau sẽ có các hệ số tốc độ mỡ bôi trơn khác nhau. Trong trường hợp hệ số tốc độ của mỡ lớn hơn hệ số tốc độ của vòng bi thì mỡ bôi trơn hoàn toàn có thể sử dụng được. Còn hệ số của mỡ thấp hơn của vòng bi thì không nên lựa chọn.

Xem thêm:

Hướng dẫn mẹo chọn mua mỡ bôi trơn dây cáp phù hợp

Top loại mỡ bôi trơn chịu nước được ưa chuộng nhất

Công thức để tính hệ số tốc độ vòng bi là:

NDm = (dm + Dm)/2*rpm

Trong đó:  

  • dm: là đường kính trong vòng bi
  • Dm: là đường kính ngoài vòng bi
  • rpm: là tốc độ của vòng bi
Bôi mỡ cho vòng bi bằng tay
Bôi mỡ cho vòng bi bằng tay

Ví dụ: Bạn có một loại mỡ vòng bi tốc độ cao có NDm là 200.000 (mỗi loại mỡ bôi trơn đều được nhà sản xuất công bố NDm trên nhãn mác). Giờ đây bạ cần tính xem loại mỡ bôi trơn này có phù hợp với vòng bi của mình hay không. Biết, vòng bi có đường kính trong là 50 mm, đường kính ngoài là 70 mm và tốc độ là 3000 vòng/phút.

Theo công thức ta có: NDm của vòng bi =(50+70)/2*3000 = 180.000

Từ kết quả ta có thể thấy, NDm của mỡ bôi trơn cao tốc > NDm vòng bi. Vậy nên, loại mỡ bôi trơn này hoàn toàn sử dụng được cho vòng bi tốc độ 3000 vòng/phút.

Cách tính lượng mỡ bôi trơn cần thiết cho vòng bi

Bôi lượng mỡ vừa phải, phù hợp với tính toán
Bôi lượng mỡ vừa phải, phù hợp với tính toán

Không phải cái gì nhiều cũng tốt, nhiều người nghĩ, vì vòng bi tốc độ cao sẽ gia nhiệt lớn nên bôi rất nhiều mỡ bò. Tuy nhiên việc này chỉ gây lãng phí. Không những thế, dùng quá nhiều mỡ bôi trơn cho vòng bi có thể ảnh hưởng rất lớn đến các chi tiết máy móc, thiết bị. Nếu có quá nhiều mỡ, ma sát bên trong sẽ làm cho nhiệt độ tăng vượt mức điểm nhỏ giọt của mỡ, từ đó gây ra tình trạng oxy hóa mỡ bôi trơn, mỡ chảy dầu và sớm hỏng ổ trục.

Do đó, lượng mỡ tra vào vòng bi bao nhiêu là vô cùng quan trọng. Bạn có thể tham khảo cách tính lượng mỡ bôi trơn vào vòng bi như sau:

G = 0.005 * D * B

Trong đó:

  • G: là trọng lượng dầu mỡ (g)
  • D: là đường kính ngoài (mm)
  • B: là chiều rộng chịu lực (mm)
Sử dụng máy bơm mỡ để tra mỡ dễ dàng
Sử dụng máy bơm mỡ để tra mỡ dễ dàng

Lựa chọn mỡ vòng bi tốc độ cao có độ nhớt dầu gốc phù hợp

Đặc tính quan trọng nhất của mỡ bôi trơn chính là độ nhớt. Độ nhớt của dầu gốc sẽ quyết định đến độ đặc và độ dày của màng mỡ dựa vào mức tải, tốc độ và bề mặt tiếp xúc. 

Đa số các loại mỡ bôi trơn đa dụng thường được pha trộn từ những dầu gốc có độ nhớt 220 cSt. Tuy nhiên khi bạn sử dụng vòng bi tốc độ cao thì nên lựa chọn những loại mỡ bôi trơn vòng bi cao tốc sử dụng dầu gốc có độ nhớt giảm xuống khoảng 150, 100 (bôi trơn các động cơ điện) và 22 (bôi trơn cọc sợi tốc độ cao)

Lưu ý chất làm đặc của mỡ bôi trơn vòng bi

Khi chọn mỡ bôi trơn cho vòng bi thì chúng ta cần quan tâm đến chất làm đặc của mỡ vòng bi cao tốc. Chất làm đặc quyết định rất nhiều đến điểm nhỏ giọt cũng như độ bám dính của mỡ boi trơn cao tốc. Do đó, nên chọn chất làm đặc có điểm nhỏ giọt phù hợp với mức nhiệt độ hoạt động. Cụ thể như:

Lựa chọn loại mỡ bôi trơn có chất lượng tốt, phù hợp với từng vòng bi
Lựa chọn loại mỡ bôi trơn có chất lượng tốt, phù hợp với từng vòng bi
  • Chất làm đặc gốc Polyurea có nhiệt độ làm việc từ -30 đến 150°C, chịu nước rất tốt.
  • Chất làm đặc gốc Barium Complex có nhiệt độ làm việc từ -40 đến 150°C. Độ bám dính của mỡ rất tốt, chịu nước, chịu hóa chất kiềm rất tốt.

Trên đây là một số thông tin khái lược về mỡ vòng bi tốc độ cao. Vì mỗi vòng bi sẽ có tốc độ khác nhau và mỗi loại mỡ bôi trơn lại phù hợp cho loại vòng bi có tốc độ khác nhau. Cho nên bạn cần lưu ý, lựa chọn cũng như tính toán kỹ càng để có được mỡ bôi trơn phù hợp nhất. Hãy kết hợp cùng mỡ bôi trơn để hiệu quả tra mỡ tốt nhất nhé.

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *